Op deze pagina:
Genealogie
"Trijntje"
Kunstschilder Frits Verdonk
Inleiding
Bakermaat
Donken
Bastaarden
Geschiedenis
Woonstraten
Oudste informatie
Plaatsnamen
Verantwoording
Molenbouwer Hendrik Verdonk
Musicus Dirk Verdonk
Verwantschap aan de familie Leemput
Verwant aan de familie Verloop
Renkum
Familiewapen
Gemeentewapen
Genealogie
Klik op: Genealogie
Verdonck/Verdonk Gorinchem.
Deze genealogie is voorzien van een snel
raadpleegbare index .
Voor correcties of aanvullende informatie houden wij ons aanbevolen.
Heeft u wensen omtrent het gepubliceerde? Wij vernemen dat graag.
U kunt het ons laten weten via verdonk@xs4all.nl
begin
Het oudste
skelet van Nederland "Trijntje".
Bij opgravingen in Hardinxveld-Giessendam is een skelet ontdekt dat de naam
"Trijntje" kreeg, afgeleid van de vindplaats alwaar gegraven werd ten beoeve van
de Betuwe spoorlijn. Vastegsteld is dat Trijntje rond 5500 voor Christus moet zijn
overleden. Voor meer informatie http://www.skullpting.nl/nederlands/pp/trijntje.html
Kunstschilder
Frits Verdonk
Frederik Willem (Frits)
VERDONK, kunstschilder, geboren op 01-03-1902 te Gorinchem, overleden op 15-11-1963 te 's
Gravenhage.
Frits verloor zijn moeder op vijfjarige leeftijd en werd ondergebracht in het
Burgerweeshuis in de Molenstraat te Gorkum.
In tegenstelling tot zijn familieleden, die vooral door de muziek begeesterd waren, bleek
Frits geobsedeerd door potlood en schetsboek.
Het was de heer Wittermans, jarenlang direkteur van de Gorkumse suikerfabriek
"Hollandia" die in zijn hoedanigheid van regent van het weeshuis de jonge Frits
Verdonk ontdekte.
Hij droeg er zorg voor dat Frits werd ingeschreven in de Rotterdamse Kunst Academie.
Zijn natuurtalent kwam vaktechnisch ook uitstekend uit de verf en hij ontwikkelde zich in
de loop der jaren tot een grootmeester der figuratieve kunst.
Aan bewondering en erkenning heeft het Frits nooit ontbroken,
Aanvankelijk werkte hij als kerkschilder bij Jan Wunselman te Amsterdam, maar de successen
die hij met zijn schilderijen behaalde heeft hem doen besluiten geheel als vrij kunstenaar
te gaan werken.
Bekijk een aantal van zijn werken en klik hier.
Inleiding
door Jan Cornelis Verdonk .
(1931-2005)
FORTES CREANTUR FORTIBUS
(Sterken brengen sterken voort.
Wapenspreuk van de stad Gorinchem)
In het najaar van 1979 stond ik op de zogenaamde Braankse Donk te Brandwijk
(Zuid-Holland) en keek, van de met oude boerderijen bebouwde zandige heuvel,
over het vlakke, met vlieten en sloten doorsneden laagveenlandschap van de
Alblasserwaard. In de 15e eeuw werd hier het klooster Sint Maartens Donk
gebouwd en in één der boerderijen woonde een familie van der Donk.
De namiddagzon zette het land in een milde gloed en ik kreeg hetzelfde
onbestendige gevoel als bij mijn eerste bezoek aan die plaats, nu zo'n
twintig jaar geleden. Starend in de grijze nevelen van het verleden zag ik
de delta vol kreken en killen, zandige riviertjes tussen venige moerassen;
tweemaal per etmaal de ziltige ademhaling van de zee, vloed en eb
ongestoord, eeuw na eeuw.
Dan - ver voor het begin van onze jaartelling - de eerste bewoners, primitieve
vissers en jagers - nomaden - hutten bouwend op de zandige oevers
der kreken. Daarna de eerste blijvers, hun primitieve huizen bouwend op de
hooggelegen "donken", de enige plaats waar ze veilig waren voor het altijd
weer terugkomende water.
De middeleeuwer begint de strijd tegen het water; edelen van naam werpen
macht, geld en horigen in de strijd.
Dijken worden aangelegd, sloten en weteringen gegraven.
Een land rijst op uit de zee.
Eens - heel lang geleden - moet één mijner voorvaderen op, of in de buurt
van een "donk" hebben gewoond. De vraag is waar en welke. Ik pakte pen en
notitieboek en begon de reis terug door de papieren wereld der archieven, op
zoek naar het onbekende voorgeslacht.
begin
Gorinchem ,
bakermat van een grote familie Verdon(c)k
De stamboomtak Gorinchem van de familie Verdon(c)k is erg uitgebreid,
wat blijkt uit de omvang van het computerbestand. Het is tot heden de grootste stamboom
Verdon(c)k in Nederland. Een deel van het nageslacht van Ariën Verdonck bleef in Gorcum
of omgeving wonen. Anderen trokken richting Kerkdriel, Tiel en het Overijsselse
Deventer. Van daaruit breidt de tak zich verder uit naar o.a. Zaandam, Rotterdam en
verder.
Met verwijzing naar de pagina over de oorsprong van de
familienaam Verdon(c)k en varianten, moge het duidelijk zijn dat het niet zo
verbazingwekkend is dat er in de omgeving van Gorinchem heel vroeg Verdonck'en woonachtig
waren. Ook is bekend dat er in deze omgeving genealogieën hun basis vinden waarbij de
naam Donk of Van de Donk - tot heden - is gebleven.
begin
Alblasserwaard
'Donken' in de
Alblasserwaard.
Het feit, dat de Alblasserwaard rijk is aan die op natuurlijke wijze
ontstane hoogten maakt het aannemelijk. dat de Gorcumse Verdon(c)ken uit
deze streek afkomstig zijn.
Interessant is in dit verband, het uit 1277 daterende kaartje "Lande tussen
de Watere van de Lecke ende den Donck", waarop niet minder dan vijf
"donken" staan aangegeven, waarvan drie (Horenaer, Hoog Blokland en de Arkelse
Donck) een donken-reeks vormen op nog geen tien kilometer ten Noorden van
"Gorrechem".
Maar er bleek een addertje onder het gras te zitten. Tijdens de grote
migratie die zich, tengevolge van de Tachtigjarige oorlog, vanuit de
zuidelijke naar de noordelijke Nederlanden voltrok vestigden zich, eind
zestiende eeuw een aantal families uit ondermeer Antwerpen en Vlaanderen te
Gorinchem, met o.a. de namen van Camp, Damen en Verdonck.
We treffen in die tijd een concentratie van Verdonken in Gorcum aan waarvan
de meeste zich bezighouden met transport en handel. Vooral Meerten (Marten)
Verdonck en zijn zonen bezitten en huren huizen langs de waterkant: op de
Kortendijk, Havendijk en Cromhout, maar ook aan de Grote Markt. Van Abraham is bekend dat
hij het beroep van speldenmaker uitoefende.
We hebben niet kunnen achterhalen in hoeverre er verwantschap bestond tussen de
"stamvaders" Jan, Abraham, Meerten, Hendrik, Seger en Ariaen Verdon(c)k.
De eerst genoemde vijf, staan zonder uitzondering met de naam Verdonck in de officiële
boeken vermeld. Alleen Ariaen de stamvader van deze genealogie, wordt afwisselend als
Van der Donk en pas rond 1600 als Verdonck aangeduidt
waaruit blijkt dat hij in ieder geval niet tot de Vlaamse emigranten
behoorde. Van de vijf eerst genoemden zijn tot nu toe geen nazaten bekend,
veel van de beschikbare informatie over Verdon(c)k'en te Gorinchem kon (nog)
niet in een genealogisch verband worden geplaatst.
begin
Bastaarden
van de familie Van Arkel
Het is ook mogelijk dat een aantal Van der Donck, later genoemd Verdonck'en,
als bastaard, afstammen van de adellijke familie Van Arkel. Jan IV van Arkel,
geboren eind 1200 en gehuwd circa 1327 met Ermgard van Cleve,
had uit dat huwelijk vijf kinderen. Het eerste kind werd geboren voor 1330
Jan IV van Arkel had echter meerdere bastaardkinderen.
Bekend zijn ondermeer Goedeken vermeld in1377, Jan van Wolferen vermeld
in 1372, Jan van Kervenem vermeld in 1354 en Jan van der Donc vermeld in 1364.
Het is vermoedelijk de zoon van deze Jan, ook Jan van der Donc die vermeld is
op 24 september 1364 genoemd als ridder en op 29 september 1366 als
drossaard van het land Loon voor Jan van Arkel.
In 1386 wordt van Jan van der Donk senioren vermeld. dat hij in 1374 zegelde.
Wij zijn er helaas tot heden niet in geslaagd dit zegel te achterhalen.
Jan van der Donc bezat een huis binnen Gorinchem aangeduid als
't hoge huus'. Op 9 augustus 1428 noemt Johan van Arkel Jan van der Donk
'zijn neve'.
In de Nederlandsche Leeuw van 1954 kolom 211 t/m 214 is
gepubliceerd over de Van Arkels. De oudste informatie in deze publicatie is van 1143. Er
is ook een schema opgenomen waaruit blijkt dat de Van Arkel(s) in de periode 1143-1503
voor 25 bastaarden verwekten,
Het is ook mogelijk dat er tussen de hier genoemde
Van der Donck(s)
een relatie bestaat met die genoemd te Sevenum. Zie Stramproy
genealogie.
begin
Geschiedenis Gorichem.
In het oude stadje Gorinchem, in de wandeling Gorcum genoemd, komt de naam al
heel vroeg voor.
In de administratie van het Gasthuis anno 1435 lezen we:
"Hubertsz. van der Donk, een thijns op een huys ende hofstat aen de
Arckelstraet oostsijde "
Gorinchem, in de middeleeuwen de residentie van het bovengenoemde
stoutmoedige riddergeslacht Van Arkel, werd in de tijd waarin we de vroegste
sporen van ons geslacht terugvinden betrokken in de Tachtigjarige Oorlog.
Op 28 juni 1572 verschenen de Watergeuzen voor de stad met dertien schepen, onder bevel
van Marius Brant. De vroedschap koos de zijde van Willem van Oranje en opende de poorten.
Bij handslag werd overeengekomen, dat de geestelijken van Gorinchem - die zich hadden
verschanst in het kasteel "De Blauwe Toren" - vrijgeleide zouden krijgen.
Daarvan kwam echter niets
terecht en Brant nam hen gevangen. De priesters en monniken werden naar Den Briel gebracht
en aldaar ter dood veroordeeld; zelfs een afvaardiging van
het Gorcumse stadsbestuur om de levens van de geestelijken te sparen vond
bij Lumey geen gehoor. Een verzoekschrift om gratie van Willem van Oranje
trouwens ook niet. Daar rondzwervende Spaanse troepen de streek onveilig
maakten besloot men tot inundatie: het land rond Gorinchem werd - gelijk
eeuwen her - een zee gelijk.
In 1578 droegen de Staten van Holland aan Adriaan Anthonisz en schout Jacob
Kemp op de vesting uit te breiden en te versterken. Rond 1600 was dat karwei
geklaard; Gorinchem was toen een voor die tijd bijzonder sterke vesting
geworden en een belangrijke garnizoensplaats.
Gorinchem had duidelijk deel aan de welvaart van de Gouden Eeuw, zoals onder meer blijkt
uit de tekst bij een oude prent:
"Het is een heerlijcke fraeye stadt, rondom in syn steene mueren, ende bezet
met twelf aensienlijcke Bolwercken van de selve materie. d'Inwoonders dryven
grooten handel in boter, kaas, ghevogelte ende andere eet-waeren, die sy
door heel Hollandt verseynden."
Binnenstad van Gorcum naar Blaeu 1649
Velen gingen in die jaren over tot de "nye leer". Over de Verdon(c)ken
hebben we geen zekerheid. Op de lijst van "Lidmaten van de Gereformeerde
Kerk" van rond 1600 treffen we alleen aan: Grietchen Hendrixd. Verdonck en
Jenneke Francken, de vrouw van Thonis Heyndricksz. Verdonck. Dat Commertje (of Corneeltje)
Ariaensd. Verdonck op 27 november 1601 ten overstaan van de burgemeester in het huwelijk
trad, zou kunnen betekenen, dat zij een andere religie beleed, maar zeker is dat niet. In
1619 blijken alle Gorcumse Verdon(c)ken tot de Nederduits Gereformeerde Gemeente te
behoren.
begin
Waar woonden
zij?
Van vele in deze genealogie voorkomende Verdoncken konden we achterhalen in
welke straat ze woonden en daar het Gorcumse stratenplan niet ingrijpend is
veranderd, kunnen we de desbetreffende "historische grond" ook thans nog
bezoeken.
Het kaartje op de tegenoverliggende bladzijde is getekend aan de hand van de
plattegrond die in 1649 is vervaardigd door Joan Blaeu en geeft de plaatsen
aan, waar toen of later stamvaders Verdon(c)k woonden.
1. Willem Ariaensz Verdonck
1630 Langendijk Oostzijde
2. Ariaen Ariaensz Verdonck
1640 Kalkhaven Westzijde
3. Dirk Willemsz. Verdonck
1653 Broerensteeg
4. Dirk Jansz. Verdonck
1740 Appeldijk Oostzijde
5. Dirk Dirksz. Verdonk 1790
Dalemstraat Oostzijde
6. Dirk Dirksz. Verdonk
1840 Kalkhaven Oostzijde
7. Adrianus Verdonk
1870 Nonnenveld
begin
Oudste
geraadpleegde bronnen:
De oudste doop- huwelijks- en overlijdensdata, zijn ontleend aan de
Doop- Trouwboek en Begraafboeken van de Nederduits Gereformeerde
Gemeente zoals deze aanwezig zijn in het gemeentearchief van Gorinchem.
Als bij personen deze gegevens ontbreken, betekent dat, dat
wij die (nog) niet hebben kunnen achterhalen.
begin
Plaatsnamen
Opmerking betrefende de plaatsnaam Driel. De Gelderse gemeente Driel ligt
aan de Maas en omvat de dorpen Kerkdriel, Velddriel en het buurtschap
Hoenzadriel. Ook verder Noordoostelijk, bij Arnhem ligt een plaats met de
naam Driel. De Duitse bezetter vond dat hinderlijk en veranderde op 1
augustus 1944 de naam van het aan de Maas gelegen Driel in Maasdriel. Deze
wijziging is nooit teruggedraaid. Kerkdriel fungeert in de gemeente
Maasdriel als hoofdplaats: het gemeentehuis staat daar.
Door het afsnijden van een wijde bocht van de Maas is met ingang van 1
januari 1958 ook het plaatsje Alem aan Maasdriel toegevoegd. Tot die datum
vormde het één gemeente met Maren en Kessel. Die dorpen behoren nu, samen met Lith, tot
de Noordbrabantse gemeente Lith.
Daardoor verwijzen tegenwoordig vele akten, in allerlei archieven, naar een
niet meer bestaande plaatsnaam, wat het onderzoek soms lastig maakt.
begin
Verantwoording .
Dank aan de heer A.J.Busch, Gemeente-archivaris van Gorinchem, alsmede aan
de Stichtings-bestuursleden Jan + en Piet Verdonk, voor de hulp bij het
samenstellen van deze Genealogie ondervonden.
Hardinxveld-Giessendam, juli 2004
Jan C ornelis Verdonk
1931-2005
Voor een nadere kennismaking met de schrijven van deze inleiding, tevens componist,
schrijver en schilder kijkt u op Jan C. Verdonk zijn website: http://www.dse.nl/~demuziekleraar/links.htm
begin
Zaanse
molenbouwers
Hendrik Verdonk en zonen.
Een artikel van Adri Verdonk te Rhenen over molenbouwer en plannenmaker
Hendrik Verdonk. Gedoopt te Deventer op 3 juli 1803 als zoon van Pieter Verdonk en
Elisabeth van der Meij, verhuist Hendrik in 1820 met het ouderlijk gezin naar Zaandam en
bekwaamt zich aldaar in de molenbouw.
Dit artikel van Adri Verdonk is aangevuld met publicaties van de heer J. Kingma te Uden
Veel informatie over Hendrik leest u via onderstaande Hyperlink.
Molenbouwer Hendrik Verdonk (1803-1863)
begin
Musicus
Dirk Verdonk
Dirk
VERDONK , musicus , geboren op 06-10-1922
te Vaals , gecremeerd op 02-12-2003
te Vaals , begraven op 07-12-2003
te Vaals . Kerkorganist te Vaals. Hij was
een verdienstelijk componist en was tevens werkzaam als koordirigent en leraar. Zijn beide
huwelijken bleven kinderloos.
Gehuwd (1) in 1950 te Vaals ,
gescheiden in 1969 bij vonnis van de
Arrondissementsrechtbank Maastricht. Echtgenote is Annelies DROEGHAAG , geboren in 1928 te Vaals , dochter van Willem DROEGHAAG en Clara Wierts .
Gehuwd (2) in 1969 te Vaals met Margaretha NIESSEN , geboren in 1919 te Vaals , dochter van Jacob NIESSEN en Elisabeth PRANGE .
Voor meer informatie over Dirk, zie onderstaande website.
http://www.matty-niel.nl/comp_verdonk_biografie.htm
of http://www.matty-niel.nl/index.html ,
op deze pagina links in het menu klikken op componisten.
Voor de op deze site vermelde rechtstreekse afstamming is door ons geen bewijs
gevonden. Zijn wel bekende voorouders zijn genoemd in de hiervoor door ons
genoemde genealogie .
begin
Verwantschap
1
Een kleine frament genealogie Leemput die verwant is aan een Verdonk
uit deze genealogie.
begin
Verwantschap
2
Verwant aan een Verdonk uit deze
genealogie.
Klik een een word document van de kwartierstaat van Rinse Verloop .
Een stamreeks (een Word bestand, even geduld bij oproepen/opkomen ) van 14
generatie over de periode 1940-1535, omvat 14 bladzijden . De
belangrijkste plaatsen van jong naar oud: Heereveen, Katwijk,
Groot-Amers-Streefkerk en Asperen.
Voor informatie kunt u mailen met AVerloop@aol.com
begin
Renkum
Misschien bestaat er een relatie met een klein genealogisch overzicht dat
aanvangt met Lucas Verdonck geboren circa 1690 en op 14-4-1726 te Rekum
trouwt met Johanna Hendriks Pothoven . Voor kennisneming zie Renkum .
begin
Een familiewapen
Tenslotte brengen wij het wapen van
Huibertien Verdonck , gehuwd met de Gorinchemse schepen Cornelis Verhoeff onder de
aandacht. Tot heden vond zij geen plaats in de Stamboom van de familie Verdon(c)k, tak
Gorinchem.
begin
Wapen en vlag van Gorinchem
Gemeentewapen
en -vlag van Gorinchem
Een pagina van de website Nederlandse Gemeentewapens , u aangeboden door de Bank
Nederlandse Gemeenten.
begin